علائم، تشخیص و درمان اگزما - سبک زندگی
search

علائم، تشخیص و درمان اگزما

clock icon زمان خواندن 8 دقیقه مهتاب خلیف پور دوشنبه, 19 خرداد 1399, 14:58

علائم، تشخیص و درمان اگزما
اگزما به التهاب همراه با قرمزی و خارش پوست گفته می‌شود که نسبتا شایع است. بنا بر تعریف متحصصان پوست، اگزما که گاهی حساسیت پوستی نامیده می‌شود، واکنش بدن نسبت به عوامل محرک است که به دلیل تغذیه نامناسب و یا عوامل دیگری مانند استرس به شکل خشکی پوست و نقاط قرمز رنگ بروز می‌کند که با خارش شدید همراه است. در ادامه علل و درمان اگزما را بررسی کرده‌ایم.

اگزما به نوعی التهاب پوستی گفته می‌شود که منجر به خارش، قرمزی، تورم، پوسته‌ریزی و دیگر نشانه‌ها می‌شود. نشانه‌ این بیماری وجود تکه‌های قرمز رنگ، ملتهب و دارای خارش روی پوست بوده و این نوع آلرژی اغلب در نوزادان و خردسالان دیده می‌شود. اگزما در کودکان بیشتر روی ناحیه صورت و در نوجوانان و بزرگسالان در سایر نقاط بدن رخ می‌دهد. در مورد علل بروز و درمان اگزما به شکل کامل توضیح داده‌ایم.

آنچه در ادامه می‌خوانید:

انواع اگزما

نشانه‌های اگزما

تشخیص اگزما

درمان اگزما

داروی اگزما

روش‌های درمانی اگزما

درمان اگزما با طب سنتی

چگونه می‌توان از اگزما جلوگیری کرد

درمان قطعی اگزما چیست

 

انواع اگزما

هنگامی که افراد به دلیل اگزما به پزشک مراجعه می‌کنند، معمولا منظور آن‌ها التهاب همراه با قرمزی و خارش (درماتیت آتوپیک) بوده که علائم آن پوست خشک و دانه‌های قرمز رنگ همراه با خارش شدید در آن ناحیه است. این نوع اگزما شایع‌ترین و مزمن‌ترین نوع اگزماست.

انواع دیگر اگزما شامل موارد زیر هستند:
التهاب تماسی (Contact dermatitis): التهاب (اگزما) تماسی در اثر تماس پوست با مواد تحریک کننده ایجاد می‌شود. سوزش، خارش و قرمزی در پوست علائم شایع این نوع اگزما هستند و به محض قطع تماس پوست با ماده تحریک کننده، التهاب از بین خواهد رفت.

التهاب دیس‌هیدروتیک (Dyshidrotic dermatitis): این اگزما بر روی انگشتان، کف دست‌ها و پا‌ها نمایان شده و باعث ایجاد خارش و لکه‌های پوستی شده و پوست نواحی دارای اگزما، پوسته پوسته و یا قرمز، ترک خورده و دردناک می‌شوند. این نوع اگزما در زنان شایع‌تر است.

التهاب سکه‌ای (Nummular dermatitis): این نوع اگزما باعث ایجاد لکه‌های خشک و گرد بر روی پوست در ماه‌های سرد و فصل زمستان می‌شود. معمولا روی پاها تاثیر گذاشته و در مردان شایع‌تر است.

درماتیت سبورئیک (Seborrheic dermatitis): درماتیت سبورئیک باعث ورم، خارش، قرمزی و پوسته پوسته شدن در نقاط خاصی از بدن به ویژه در پوست سر، روی ابروها، پلک‌ها، در اطراف بینی و پشت گوش‌ها می‌شود.

نشانه‌های اگزما

علائم اصلی اگزما پوستی شامل خارش، خشک شدن، زبر شدن، پوسته پوسته شدن، التهاب و تحریک پوست است. این علائم می‌توانند در یک مقطع شدت پیدا کرده، فروکش کند و دوباره شدید شود.  اگزما ممکن است در هر جایی از پوست بدن اتفاق بیافتد، اما معمولا نقاط اثر آن، روی بازوها، آرنج، پشت زانوها، سر (پوست سر) و صورت (خصوصا روی گونه‌ها) است. اگزما مسری نبوده و در بعضی موارد با افزایش سن شدیدتر خواهد شد.

نشانه های اگزما و درمان آن

علائم دیگری که می‌توانید از طریق آنها این بیماری را تشخیص دهید:

  • خارش شدید
  • تکه‌های قرمز یا قهوه‌ای مایل به خاکستری روی پوست
  • برجستگی‌های کوچک روی پوست (با فشار و یا خارش، مایعی سفیدرنگ از آن خارج می‌شود.)  
  • برجستگی‌های خشک و زرد رنگ روی پوست (ممکن است نشانه عفونت باشند.)
  • ضخیم شدن و پوسته پوسته شدن در ناحیه اگزما
  • خراشیدن اگزما باعث تحریک بیشتر پوست می‌شود، همچنین این عمل مملکن است باعث عفونت شده و در نهایت برای درمان ناچار به مصرف آنتی‌بیوتیک شویم.

چه عواملی باعث ایجاد اگزما در پوست می‌شود

علت اگزما کاملا مشخص نیست؛ اما اعتقاد بر این است که سیستم ایمنی بدن بیش از حد فعال شده و در هنگام قرار گرفتن در معرض تحریک کننده، واکنش تهاجمی از خود نشان می‌دهد.

اگزما گاهی اوقات به علت پاسخ غیر طبیعی سیستم ایمنی بدن، به پروتئین‌ها نیز ایجاد می‌شود. به طور معمول سیستم ایمنی بدن به عوامل بیگانه واکنش نشان می‌دهد و آن‌ها را از بین می‌برد، اما بعضی از موارد مانند اگزما سیستم ایمنی توانایی تشخیص عامل بیگانه مثل باکتری و ویروس را از دست داده و به تمام پروتئین‌های موجود در بدن حمله می‌کند و این امر می‌تواند سبب اگزما در پوست شود.

اگزما زمانی شدت می‌یابد که یک یا چند علامت از اگزما روی پوست ظاهر شود. این محرک‌ها می‌تواند عوامل زیر باشد: ‌

  • مواد شیمیایی موجود در مواد شوینده (این مواد باعث خشک شدن پوست می‌شوند) 
  • پارچه‌های زبر مانند پشمی
  • پارچه‌های مصنوعی
  • افزایش درجه حرارت بدن (تب)
  • تعریق
  • تغییرات دما (به خصوص زمانی که از یک شهر گرمسیر به شهر سردسیر مسافرت می‌کنید)
  • افت ناگهانی رطوبت در هوا (زمانی که از آب و هوای مرطوب به آب و هوای خشک تغییر موقعیت می‌دهید)
  • استرس
  • حساسیت غذایی
  • شوره بدن حیوانات
  • عفونت‌های دستگاه تنفسی 

عوامل متعددی می‌توانند خطر ابتلا به اگزما را افزایش دهند. اگزما در کودکان و همچنین در بزرگسالانی که قبل از سی سالگی به آسم و تب یونجه مبتلا می‌شوند، بیشتر است.

افرادی که اعضای خانواده آن‌ها درگیر این بیماری هستند، بیش از سایرین در معرض ابتلا به اگزما قرار می‌گیرند.

عوامل بروز اگزما

تشخیص اگزما 

هیچ آزمایش خاصی برای تشخیص اگزما وجود ندارد. اگر پزشک شما قبلا این بیماری را دیده باشد، با مشاهده علائم اگزما می‌تواند آن را تشخیص دهد. آزمایش آلرژی پچ  (Patch) می‌تواند آلرژن‌های خاصی را که باعث ایجاد علائم می‌شوند، مانند آلرژی‌های پوستی مرتبط با درماتیت تماسی (نوعی اگزما) را شناسایی کند. در طی آزمایش پوستی پچ، آلرژن (عاملی که باعث بروز آلرژی می‌شود) خاصی بر روی لکه و دانه‌هایی که روی پوست شما وجود دارد، گذاشته و اگر پوست شما به آن آلرژن‌های خاص حساسیت داشته باشد متلهب و تحریک خواهد شد.

درمان اگزما 

متخصص پوست، آلرژی، یا پزشک مراقبت‌های اولیه می‌تواند در تشخیص صحیح درمان اگزما به شما کمک کند. همچنین ممکن است ترکیب بیش از یک دارو برای شما مفید باشد. برخی گزینه‌های درمان عبارتند از:

داروی اگزما

آنتی‌هیستامین‌های بدون نسخه (OTC) با مسدود کردن هیستامین که باعث واکنش‌های آلرژیک می‌شود و خارش را تسکین می‌دهند. این دارو‌ها عبارتند از:

  • سیتریزین (Zyrtec)  
  • دیفن هیدرامین (Benadryl)
  • فکسوفنادین (Allegra)
  • لوراتادین (Claritin)

برای درمان اگزما مصرف تعداد زیادی آنتی‌هیستامین می‌تواند باعث خواب آلودگی شود، بنابراین توصیه می‌شود که در صورت نیاز به هوشیاری، از مصرف آن‌ها پرهیز کنید.

کرم‌ها و پمادهای کورتیزون (استروئیدی) نیز می‌توانند خارش و پوسته پوسته شدن را تسکین دهند. اما بعد از استفاده طولانی مدت از آن‌ها ممکن است سبب بروز عوارض جانبی زیر شوند:

  • نازک شدن پوست
  • تحریک پوست
  • تغییر رنگ

دارو‌های استروئیدی با توان کم، مانند هیدروکورتیزون، در داروخانه‌ها در دسترس هستند. اگر بدن شما به استروئیدهای با قدرت کم پاسخ نمی‌دهد، دارو‌های استروئیدی قوی باید توسط پزشک برای شما تجویز شوند. در مواردی که بیماری شما شدید است، احتمالا پزشک کورتیکواستروئیدهای خوراکی را تجویز خواهد کرد، اما این دارو‌ها می‌توانند عوارض جانبی جدی از جمله پوکی استخوان را برای شما به وجود آورند.  

برای درمان عفونت، پزشک ممکن است آنتی‌بیوتیک موضعی یا خوراکی برای شما تجویز کند.

سرکوب کننده‌های سیستم ایمنی نیز داروهایی هستند که از عکس‌العمل بیش از حد سیستم ایمنی بدن جلوگیری کرده و در نتیجه مانع از شدت اگزما می‌شود. عوارض جانبی این سرکوب کننده‌ها شامل افزایش خطر ابتلا به سرطان، عفونت، فشار خون بالا و بیماری کلیوی است.

شاید مطالعه این مطلب برایتان جالب باشد:

همه چیز درباره خال‌های گوشتی

درمان اگزما

روش‌های درمانی اگزما

نوردرمانی یا فوتوتراپی از نور ماورا بنفش یا نور آفتاب استفاده می‌کند تا از پاسخ سیستم ایمنی بدن که باعث اگزما می‌شود جلوگیری شود. همچنین، در پیشگیری از عفونت‌های باکتریایی پوست مفید است.  
استرس می‌تواند علائم اگزما را تحریک یا تشدید کند. راه‌های کاهش استرس شامل موارد زیر است:

  • انجام تمرینات با ویژگی تنفس عمیق
  • یوگا
  • مراقبه
  • گوش دادن به موسیقی آرامش‌بخش
  • خواب کافی
  • کمپرس سرد برای کاهش خارش 


درمان اگزما با طب سنتی 

درمان‌های جایگزین ممکن است به آرام کردن علائم اگزما کمک کند. به دلیل عوارض جانبی احتمالی، همیشه قبل از استفاده از مکمل گیاهی یا شروع یک تمرین ورزشی برای تسکین دادن اگزما همیشه با پزشک خود مشورت کنید. داروهای خانگی محبوب شامل موارد زیر هستند:

  • چای سبز و یا چای سیاه
  • روغن نارگیل، آفتابگردان، کوره و روغن گل پامچال
  • طب سوزنی
  • آروماتراپی (رایحه درمانی)
  • تکنیک‌های آرامش، مانند مدیتیشن و یوگا


چگونه می‌توان از اگزما جلوگیری کرد

تغییرات در سبک زندگی از جمله کاهش استرس و بهبود خواب می‌تواند احتمال بروز و عود کردن اگزما را کاهش دهد. از مواد تحریک کننده مانند پارچه‌های زبر، صابون‌های نامناسب و مواد شوینده دوری کرده و همچنین بدانید که هوای سرد می‌تواند باعث خشک شدن پوست و تشدید اگزما می‌شود.

افراد مبتلا به التهاب همراه با قرمزی و خارش (درماتیت آتوپیک) باید از خارش شدید محل اگزما خودداری کنند. برای جلوگیری از پوسته پوسته شدن پوست، می‌توانید محل اگزما را مالش دهید. از آنجا که پوست خشک می‌تواند باعث تشدید اگزما شود، متخصص پوست برای تسکین، توصیه می‌کنند که از مرطوب کننده‌ها استفاده کنید.

پیشگیری از اگزما با مصرف لوازم بهداشتی مرغوب

درمان قطعی اگزما چیست

هیچ درمان قطعی برای اگزما وجود ندارد، اما با روش‌های مناسب می‌توان علائم اگزما را به طور مؤثر مدیریت کرد. این درمان‌ها ممکن است ترکیبی از تغییرات در شیوه زندگی به کمک داروها باشد. در بعضی موارد، اگزما می‌تواند باعث بروز برخی از بیماری‌های دیگری شود.

زخم شدن محل اگزما به علت خارش مداوم این امکان‌ را برای ویروس‌ها و باکتری‌ها ایجاد می‌کند تا وارد بدن شده و عفونت‌های پوستی را به وجود آورند. اگزمای عصبی یا نورودرماتیت که به دلیل خارش مکرر محل اگزما ایجاد می‌شود، پوست را ضخیم، قرمز و تیره‌تر می‌کند. این وضعیت خطرناک و نگران کننده نیست، اما ممکن است باعث تغییر رنگ و ضخیم شدن دائمی پوست شود حتی اگر اگزما فعال نباشد. خاراندن نیز زخم. ایجاد می‌کند.  

بسیاری از افراد مبتلا به اگزما از وضعیت پیش آمده برای پوست‌شان احساس خجالت می‌کنند. هر فردی که درگیر این بیماری است باید تحت درمان مناسب قرار گرفته و استرس خود را کنترل کند. همچنین گروه‌های حمایتی و روانشناسان نیز می‌توانند به این افراد در مقابله با این بیماری کمک کنند.

ورزش شدید برای افراد مبتلا به اگزما دشوار است، زیرا عرق کردن می‌تواند باعث خارش شدید در محل‌های دارای التهاب شود. اگر می‌خواهید ورزش کنید محلی که در آن اگزما وجود دارد را با پارچه‌ای نخی بپوشانید. شما همچنین ممکن است مجبور باشید از فعالیت بدنی شدید در هنگام بروز اگزما خودداری کنید.